Gerhart Hauptmann i hymn olimpijski 1936 r.

– Beitrag: Christian Henke –

W roku 1896 podczas I Igrzysk Olimpijskich doby nowożytnej w Atenach rozbrzmiał hymn olimpijski, stworzony na zamówienie, specjalnie na ceremonię otwarcia igrzysk. Nowy hymn, skomponowany przez amerykańskiego pianistę Waltera Bradley’a Kellera na X Olimpiadę w Los Angeles w roku 1932, miał właściwie obowiązywać również podczas kolejnych igrzysk.

Jednakże niemiecki działacz sportowy dr Theodor Lewald (1860–1947), będący członkiem Międzynarodowego Komitetu Olimpijskiego, przyczynił się w dużym stopniu do tego, że Berlin otrzymał prawo organizacji XI Igrzysk Olimpijskich i to dzięki niemu Niemcy, jako kraj o bogatych tradycjach muzycznych, mogły stworzyć własny hymn na rok 1936.

Sprawa honoru dla Gerharta Hauptmanna

Gerhart Hauptmann (1862–1946) i Richard Strauss (1864-1949) w latach 20. i 30. XX wieku uważani byli za najwybitniejsze autorytety niemieckiej literatury i muzyki. Dlatego ówczesny przewodniczący Komitetu Organizacyjnego Igrzysk planowanych na rok 1936 zwrócił się do tych dwóch koryfeuszy.

W roku 1932, w 70. rocznicę urodzin Gerharta Hauptmanna, „wielce szanownego mistrza” z Wiesenstein, korzystając z tej okazji, wystosował do niego list gratulacyjny, wyrażając w nim swoje uznanie dla niego i jego twórczości jako ucieleśnienia greckiego ideału harmonii tego, co duchowe i cielesne. Hauptmann rzeczywiście telegrafował ze swojej zimowej rezydencji w północnowłoskim Rapallo do „ekscelencji Lewalda” niemal euforycznie: „(…) ów hymn to sprawa honoru, postaram się z całych sił. Szczegóły listownie”. W liście z 3 stycznia 1933 roku Gerhart Hauptmann prosi o informacje dotyczące tła historycznego olimpiady, „do której miałbym zaszczyt napisać hymn”. Wiele obiecujący entuzjazm poety wynikał z pewnością także z jego sportowej przeszłości. W swoich wspomnieniach przypisywał sobie wprowadzenie narciarstwa w Karkonoszach. W dojrzałym okresie jego aktywność sportowa ograniczała się ni mniej, ni więcej, tylko do codziennych „produktywnych spacerów”.

Theodor Lewald w liście z 18 stycznia 1933 roku do „wielce szanownego pana Hauptmanna” z „ogromną radością” przyjął zgodę poety i przesłał mu szkic dotyczący znaczenia „Nowoczesnych Igrzysk Olimpijskich”. Dał do zrozumienia, że za radą kompozytora Maxa von Schilling sa (1868–1933) jedynie Richardowi Straussowi należałoby powierzyć skomponowanie muzyki do hymnu. Co prawda Lewald już znacznie wcześniej uprzedzał kompozytora o tego typu zamówieniu: „Czy przypomina sobie Pan, że już jesienią 1931 roku w Sils Maria [słynnej miejscowości wypoczynkowej artystycznej elity w szwajcarskim Engadynie] prosiłem Pana o skomponowanie hymnu? Tak więc minęło ponad 3 i pół roku, aż moje życzenie się spełniło!” (list z 1 kwietnia 1935 r.) Wbrew swojej zapowiedzi odwiedzenia Hauptmanna w rodzinnych Karkonoszach po jego powrocie z Rapallo, celem omówienia dogłębnie tematu hymnu, wszystkie przesłanki wskazują, że taka wizyta ze strony Lewalda nie odbyła się. Kontakt między nimi zdawał się być zerwany, przy czym przejęcie władzy przez narodowych socjalistów odegrało tu niemałą rolę.

→ Czytaj więcej w GAL nr 76, str 45 …


← Wróć do strony startowej